เมื่อมุสลิมรุกคืบสู่ยุโรป

กรกฎาคม ค.ศ.710 กองทหารเบอร์เบอร์ 400 คน ยกพลขึ้นบกที่ชายหาดของสเปน...พวกเขาได้จุดชนวนที่จะกลายเป็นระเบิดแห่งประวัติศาสตร์

ไม่ถึง 100 ปีหลังรัศมีแห่งอิสลามส่องสว่างไปทั่วคาบสมุทรอารเบีย, ตะรีฟ อิบนุ มาลิก (Tarif ibn Malik หรือ ตะรีฟ อิบนุ มัลลัค Tarif ibn Malluk) นายทหารหนุ่มชาวเบอร์เบอร์นำกองกำลังใต้บังคับบัญชาเข้าจู่โจมข้ามช่องแคบยาว 8 ไมล์ที่กั้นระหว่างอาฟริกาเหนือกับคาบสมุทรไอบีเรีย (สเปนและโปรตุเกส) เพื่อมาดูลาดเลา ตะรีฟยกพลขึ้นบกที่เมืองเล็กๆ ด้านใต้สุดของสเปนที่วันนี้ตั้งชื่อตามเขา... เมืองตารีฟา (Tarifa)

วันนั้นอิสลามได้มาถึงยุโรปแล้ว...

ในปีถัดมา ชาวมุสลิมข้ามช่องแคบนั้นอีกครั้ง แต่หนนี้พวกเขามาเป็นกองทัพ

ฤดูใบไม้ผลิ ค.ศ.711, ตอริก อิบนุ ซิยาด (Tariq ibn Ziyad) นำทัพทหาร 7,000 นาย, รวมทั้งตะรีฟ อิบนุ มาลิก, ยกพลขึ้นบกที่ ยิบรอลตาร์ (Gibraltar เพี้ยนมาจากคำว่า จาบัลตอริก Jabal Tariq แปลว่า ภูเขาตอริก ) ที่ๆ ประวัติศาสตร์ยังคงจารึกชื่อนายพลมัวร์ผู้เกรียงไกรไว้ตราบจนทุกวันนี้ ขณะนั้นโรเดอริก (Roderick) กษัตริย์คริสเตียนวิซิโกธ (Visigothic) ผู้ปกครองสเปนกำลังติดพันการรบกับพวกบาสก์ (Basques) ที่ภาคเหนือ พระองค์ต้องรีบนำกำลังรุดลงทางใต้เพื่อป้องกันดินแดน

ด้วยน้ำน้อยที่มีพลังห้าวหาญ...วันนั้นทัพมุสลิมได้รับชัยชนะ

ชาว สเปนเองมิได้ต่อต้านกองทัพมุสลิมมากนักเนื่องจากโดนผู้ปกครองกดขี่มานาน ภายในปี 718 มุสลิมจึงยึดสเปนได้เกือบหมด ยกเว้นพื้นที่เล็กๆ ด้านหลังเทือกเขาแคนตาไบรอันด้านตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศ

การรุกคืบของมุสลิมสู่ยุโรปจอดไว้แค่สเปน แต่กองทัพมุสลิมก็เคยข้ามเทือกเขาพีเรนีส (Pyrennees) ขึ้นไปยุโรปด้านเหนือ

21 ปีหลังพวกเขายกพลขึ้นบกที่ยิบรอลตาร์ กองทัพมุสลิมเคยบุกขึ้นไปถึง Loire Valley ห่างจากด้านใต้ของกรุงปารีสเพียง 120 ไมล์! ตอนนั้น, ในปี 732, กองทัพมุสลิมได้ปะทะกับกองทัพของ Charles Martel กษัตริย์แห่งแฟรงค์บริเวณใกล้เมือง Tours และ Poitiers

ศึกครั้งนั้น ในประวัติศาสตร์อังกฤษเรียกว่า the Battle of Tours ส่วนประวัติศาสตร์ฝรั่งเศสเรียกว่า the Battle of Poitiers ถูกถือว่าเป็นชัยชนะครั้งยิ่งใหญ่ของยุโรป (เพราะขืนหยุดกองทัพมุสลิมไว้ไม่ได้ในหนนี้ ก็เดาอนาคตยุโรปได้ไม่ยาก - ผู้แปล)

การ ต่อต้านของชาวคริสเตียนทางด้านเหนือของสเปนนำไปสู่การทะยอยยึดเมืองคืนใน หลายศตวรรษต่อมา และหากไม่มีการต่อต้านในตอนนั้นละก็ วันนี้สเปนอาจกลายเป็นประเทศมุสลิมที่พูดภาษาอารบิกไปแล้วก็ได้!

มุสลิม ปกครองสเปนทั้งคาบสมุทรโดยสิ้นเชิงประมาณเกือบ 400 ปี ก่อนที่กองทัพคริสเตียนทางด้านเหนือจะทะยอยยึดเมืองคืนซึ่งเริ่มต้นจากการ ยึดเมืองโตเลโดได้ในปี 1085 จวบจนถึงวาระสุดท้ายของอาณาจักรมุสลิมบนแผ่นดินสเปนในปี 1492 แล้ว นับว่ามุสลิมได้ครองสเปนเกือบ 800 ปีเต็ม

ประวัติศาสตร์ของการครองสเปนของมุสลิมเป็นเรื่องราวของการสู้รบที่ไม่จบสิ้นของภาคเหนือกับภาคใต้, ผ่านช่วงเวลาของความสงบสุขที่ก่อให้เกิดอารยธรรมและความสัมพันธ์ทางการค้าภายในสังคมชาวคริสเตียนและภายในสังคมชาวมุสลิม

ก่อนหน้าที่กองทัพมุสลิมจะบุกขึ้นฝั่งในปี 711 สเปนได้เจอะเจอกับผู้รุกรานจากต่างชาติมาหลายครั้งหลายหน โดยก่อนคริสตศักราชราว 1,100 ปีพวกเขาเคยโดนชาวฟีนีเชียนรุกราน ส่วนชาว Carthaginians เคยตั้งสเปนเป็นอาณานิคมเพื่อการค้าในช่วงปี 650 ก่อนคริสตกาล

ชาว โรมันก็เคยยึดครองสเปน 200 ปีเต็มหลังยึดเมืองคาดิซทางด้านใต้ได้ในปี 206 ก่อนคริสตกาล อิทธิพลของโรมันยังอยู่ในสเปนไม่ว่าจะเป็นด้านวรรณกรรม, กฎหมาย, การปกครอง, และภาษา, ชาวโรมันยังก่อสร้างถนนยาว 12,000 ไมล์ สร้างสะพาน ซึ่งยังคงอยู่จนทุกวันนี้, เมื่อโรมันล่มสลาย สเปนก็โดนกองทัพเยอรมันบุกอีก จากนั้นในปีค.ศ.400 กองทัพวิซิโกธ, ซึ่งเป็นเยอรมันอีกเหมือนกัน, แต่นับถือคริสต์, ก็เข้ามายึดสเปน

หากเปรียบเทียบกับชาวโรมันซึ่งเข้ามาก่อนหน้าพวกเขา, และชาวมุสลิมซึ่งมาทีหลังพวกเขา, วิซิโกธแทบไม่มีอะไรหลงเหลืออยู่ในสเปนเลย, กองทัพของพวกเขาเข้ามาพร้อมด้วยครอบครัวเพื่อตั้งรกรากในสเปน จากนั้นใช้ระบบการบริหารทุกอย่างตามอย่างโรมัน, และพบว่าแม้วิซิโกธจะปกครองสเปนถึง 300 ปี มีคำภาษาวิซิโกธอยู่ในภาษาสเปนทุกวันนี้เพียง 200 คำ, ส่วนใหญ่เป็นคำเกี่ยวกับเสื้อผ้าและอาวุธ

ตรงข้ามกับชาวมุสลิม, พวกเขาทิ้งคำอารบิกไว้ในภาษาสเปนทุกวันนี้ถึง 6,500 คำ ช่วงที่พวกเขาปกครอง ภาษาอารบิกกลายเป็นภาษาราชการของสเปน และอารยธรรมของมุสลิมทำให้สเปนในยุคนั้นก้าวหน้าล้ำยุคกว่าประเทศอื่นๆ ในยุโรปอย่างเทียบกันไม่ได้

ชาวสเปนในทุกวันนี้ยังชอบบอกว่า สเปนแตกต่างออกไป (Spain is different) พวกเขาประชดประชันเพื่ออธิบายถึงบางสิ่งบางอย่างที่เป็นตำนานของรสนิยมของพวกเขา และจริงๆ แล้วสเปนก็ต่างจากประเทศยุโรปอื่นๆ, และจากความเห็นของผมแล้ว ยุคแห่งความภาคภูมิใจที่มุสลิมเข้ามาปกครองสเปนก็คือเหตุผลหลัก, ผมมองเห็นประวัติศาสตร์แห่งสเปนยุคอิสลามจากเมืองหลักสามเมืองในอันดาลูเชีย ทั้งกอร์โดบา, เซบียา, และกรานาดา

และสำหรับผมแล้วไม่น่าแปลกใจเลยที่ทั้งสามเมืองเป็นเมืองที่มีเสน่ห์ที่สุดของสเปน.

แปลและเรียบเรียงโดย ลานา อัมรีล

คัดลอกจาก www.musliminventionsthailand.com